Inflacja

Inflacja jest to trwały wzrost ogólnego poziomu cen w gospodarce. O zjawisku inflacji mówimy, gdy następuje spadek siły nabywczej pieniądza. Poziom inflacji w gospodarce mierzony jest przy pomocy stopy inflacji, która wyraża w ujęciu procentowym, jak szybko zwiększa się poziom cen w danym odcinku czasu (na przykład rok do roku, miesiąc do miesiąca). Inaczej mówiąc inflacja oznacza, że wraz z upływem czasu za ten sam banknot o nominale 100 zł będziemy mogli kupić coraz mniej towarów lub usług.

Inflacja ma znaczenie dla każdego konsumenta, ponieważ powoduje, że posiadane przez nas pieniądze stale tracą na wartości. Można temu zaradzić lokując zaoszczędzone środki finansowe w instrumenty finansowe oprocentowane ponad poziom obecnej i przewidywanej inflacji. Na pewno nie jest dobrą inwestycją trzymanie gotówki w domu (chyba że w walucie obcej w sytuacji wysokiej inflacji i znaczącej dewaluacji kursu waluty krajowej w stosunku do walut obcych). W tej sytuacji mamy wprawdzie pieniądze pod ręką, ale nie zarabiają ona na nas - ich wartość zmniejsza się wraz z upływem czasu.

W ekonomii stosowane są różne miary inflacji. Najczęściej zmianę tę mierzy się przy pomocy indeksu cen towarów i usług konsumpcyjnych (tzw. CPI, od ang. consumer price index). Polega to na stałej obserwacji ceny około 2000 towarów i usług na terenie całego kraju. Każdemu towarowi lub usłudze nadaje się wagę, która wynika z wydatków ponoszonych przez wszystkich konsumentów na ich zakup. Ceny przemnożone przez wagi w danym i poprzednim okresie wyznaczają wskaźnik cen. Gdy wskaźnik ten w danym momencie jest wyższy niż w okresie porównywanym, mamy do czynienia z inflacją.

Inflacja ma duży wpływ na rozwój gospodarki. Generalnie, aby gospodarka mogła się stabilnie i długofalowo rozwijać, inflacja musi być utrzymana na niskim poziomie. Optymalny zdaniem ekonomistów przedział inflacji zawiera się pomiędzy 0 a 3% rocznie. W Polsce cel inflacyjny określony przez Radę Polityki Pieniężnej wynosi początku od 2004 r. 2,5% z dopuszczalnym przedziałem wahań +/- 1 punkt procentowy. Wyższa inflacja może być dla gospodarki (i konsumentów) problemem, zaś bardzo wysoka – niekiedy określana mianem hiperinflacji – praktycznie uniemożliwia prawidłowe funkcjonowanie krajowej gospodarki.

Inkaso

Inkaso jest formą rozliczeń bezgotówkowych pomiędzy stronami transakcji handlowej. Uczestnikami inkasa są: podawca (eksporter, sprzedający), bank podawcy, bank pośredniczący (inkasujący) oraz płatnik (importer, kupujący).

Mechanizm inkasa jest następujący: podawca wysyła towar płatnikowi i składa w banku pośredniczącym dokumenty potwierdzające wysyłkę i upoważniające do odbioru towaru. Bank podawcy przesyła do banku inkasującego dokumenty dostarczone przez podawcę. Ten potwierdza odbiór dokumentów i przesyła płatnikowi wezwanie do wykupienia inkasa wraz z kopią faktury handlowej. Płatnik otrzymuje od banku inkasującego instrukcje postępowania, po spełnieniu których otrzymuje dokumenty będące przedmiotem inkasa. Po dokonaniu zapłaty za inkaso płatnik odbiera dokumenty i od tego momentu może dysponować towarem.
Bank występuje w tym procesie wyłącznie jako pośrednik postępujący według instrukcji podawcy - nie sprawdza autentyczności dokumentów handlowych i nie jest zobowiązany do dokonania płatności z własnych środków.

Z inkasa korzystają zazwyczaj firmy znające swoich partnerów handlowych i mające do nich zaufanie, a także wówczas gdy nie ma obawy, że kupujący odmówi odbioru towaru lub zapłaty za niego.

Przedmiotem inkasa mogą być różnego rodzaju dokumenty handlowe - faktura, świadectwo pochodzenia towaru, list przewozowy i inne dokumenty transportowe, polisa ubezpieczenia, a także dokumenty finansowe (np. weksel).

Dla płatnika inkaso umożliwia jeszcze przed dokonaniem płatności ocenę dokumentów będących przedmiotem inkasa. Ma on również możliwość regulowania płatności dopiero po dostarczeniu towaru na miejsce przeznaczenia. Podawca ma pewność, że dokumenty nie zostaną wydane kontrahentowi dopóki nie spełni on określonych w dokumencie inkasowym warunków (np. dokona zapłaty, zaakceptuje weksel trasowany lub wystawi weksel własny). Korzystanie z inkasa dokumentowego jest bezpieczniejsze niż polecenie wypłaty, a zarazem prostsze i tańsze niż akredytywa, zaś banki pośredniczące w operacji zapewniają prawidłową realizację transakcji.

Z drugiej strony dla sprzedającego inkaso stanowi również ryzyko, że kupujący odmówi zapłaty, czyli nie wykupi inkasa; kupujący z kolei też nie ma do końca pewności, czy sprzedający dopełnił warunków umowy (na przykład wysłał towar nie zawierający wad prawnych).